Świadectwo wzorcowania łatwo sprowadzić do jednej liczby — wyniku pomiaru. W praktyce to najmniej użyteczna część dokumentu, jeśli czyta się ją w oderwaniu od reszty. Poniżej lista rzeczy, które warto sprawdzić, zanim świadectwo trafi do segregatora.
Elementy, które powinny się znaleźć w świadectwie
Wymagania co do treści sprawozdań i świadectw opisuje norma PN-EN ISO/IEC 17025. W uproszczeniu, dobre świadectwo wzorcowania zawiera:
- identyfikację laboratorium (nazwa, adres) i unikalny numer świadectwa,
- dane zleceniodawcy i jednoznaczną identyfikację wzorcowanego przyrządu,
- daty: wykonania wzorcowania i wydania świadectwa,
- wyniki z jednostkami oraz niepewność pomiaru,
- warunki, w jakich wykonano wzorcowanie, jeśli wpływają na wynik (np. temperatura),
- informację o spójności pomiarowej — do jakich wzorców wyniki są odniesione,
- wskazanie osoby zatwierdzającej świadectwo.
Trzy rzeczy, które łatwo przeoczyć
Zakres i punkty wzorcowania
Sprawdź, w jakich punktach pomiarowych przyrząd został wzorcowany. Laboratorium mogło objąć tylko część zakresu, którego faktycznie używasz — świadectwo będzie wtedy ważne formalnie, ale nic nie powie o dokładności poza zbadanymi punktami.
Niepewność
Niepewność większa niż tolerancja Twojego procesu oznacza, że świadectwo istnieje, ale nie daje podstawy do oceny zgodności. Więcej: Niepewność pomiaru i CMC.
Oznaczenia akredytacji
Jeśli świadectwo powołuje się na akredytację lub ma znak jednostki akredytującej, wzorcowanie powinno mieścić się w zakresie akredytacji laboratorium. Jeśli się nie mieści, to sygnał do wyjaśnienia — zobacz Wzorcowanie poza zakresem akredytacji.
Wynik bez niepewności to tylko liczba. Niepewność mówi, na ile możesz tej liczbie zaufać.
Ważność świadectwa
Świadectwo nie ma ustawowego terminu ważności. O interwale wzorcowania decyduje użytkownik przyrządu, zwykle na podstawie historii i krytyczności pomiaru. Warto też sprawdzić warunki wzorcowania, jeśli przyrząd pracuje w innym środowisku niż laboratoryjne.